Je ziet het steeds vaker op de borden van bakkerijen en in de feeds van thuisbakkers: een cake of een batch koekjes met een subtiele, citrusachtige geur die je niet meteen kunt plaatsen. Tot je het label leest. Earl Grey. De zwarte thee die je kent van de theepot, duikt dit jaar massaal op in taartbeslag, glazuur en koekjesdeeg, en dat is geen toevalstreffer.
Waar bakkers een paar jaar terug nog volop experimenteerden met matcha en later met pistache, is bergamot, de smaakmaker in Earl Grey, nu aan een opmars begonnen. En in tegenstelling tot veel kortstondige bakhypes lijkt deze een stuk hardnekkiger.
Wat maakt Earl Grey zo geschikt om mee te bakken
Earl Grey is in de basis gewone zwarte thee, op smaak gebracht met olie uit de schil van de bergamot, een kleine citrusvrucht die vooral in Zuid-Italië groeit. Die olie geeft een geurige, licht bittere citrustoon die veel complexer is dan gewone citroen of sinaasappel. Precies die complexiteit maakt het aantrekkelijk voor bakkers: het werkt als tegenhanger van zoetigheid zonder dat het meteen als "fruitig" oogt.
Waar vanille en citroen allang ingeburgerd zijn in de Nederlandse keuken, voelt bergamot nog net exotisch genoeg om een gebak bijzonder te maken, terwijl de smaak door de link met thee toch herkenbaar blijft. Dat is precies de balans die een trend aantrekkelijk maakt voor een breed publiek, niet te vreemd, wel nieuw.
De bakwereld ontdekt bergamot
De cijfers onderschrijven wat bakkers al voelen. Marktonderzoek laat zien dat bergamot steeds vaker op menukaarten verschijnt, met een stijging van ruim 15 procent over de afgelopen vier jaar. In Nederland zie je dezelfde beweging terug bij bakkerijen die hun klassieke appeltaart een twist geven met een vleugje Earl Grey, en bij patisserieen die hun glazuur niet langer simpel met poedersuiker maken, maar met een infusie van thee en citrus.
Dat past ook bij een bredere verschuiving in de bakwereld: minder standaard vanille en chocolade, meer gelaagde, aromatische smaken. Zo zag je eerder dit jaar al dat een Georgisch kaasbrood plotseling overal opduikt, en nu is het de beurt aan een smaak die juist heel vertrouwd aanvoelt, maar in een nieuwe jas.
Welke combinaties echt werken
Niet elke combinatie met Earl Grey is een succes. Deze werken wel:
- Appel en Earl Grey - de citrustoon snijdt mooi door de zoetheid van een appeltaart heen en geeft een fris, licht kruidig accent.
- Citroen en Earl Grey - dubbelop citrus klinkt overdreven, maar werkt juist goed in een tulband of taart met een dun glazuur.
- Bosbes en lavendel met Earl Grey - voor wie verder wil gaan dan het klassieke, geeft deze combinatie een bijna parfumachtige diepte aan een cake.
- Melkchocolade en Earl Grey - de bitterheid van de thee balanceert de zoetheid van chocolade, vooral in ganache of een simpele glazuurlaag.
Wat je beter kunt laten: Earl Grey combineren met zware specerijen zoals kaneel of kardemom. De smaken vechten dan om de aandacht in plaats van elkaar te versterken.
Zo gebruik je het zelf in je eigen keuken
Het grootste verschil tussen een matig en een geslaagd Earl Grey-gebak zit in de voorbereiding. Je voegt geen theeblaadjes zomaar toe aan het beslag, je trekt eerst de smaak uit de thee in iets vetrijks of vloeibaars.
- Verwarm melk, room of boter zachtjes en laat er losse Earl Grey-thee minimaal 20 minuten in trekken voordat je het gebruikt in je beslag of glazuur.
- Gebruik losse thee van goede kwaliteit in plaats van theezakjes. Theezakjes bevatten vaak fijnere, goedkopere bladresten die een vlakkere smaak geven.
- Zeef de thee er altijd uit voordat je verder bakt, anders krijg je een bitter, houtachtig bijsmaakje.
- Begin met een kleine hoeveelheid. Bergamot is krachtig, en te veel maakt een gebak eerder parfumachtig dan smaakvol.
Heb je het basisrecept van je taart al klaar, dan is dit een van de makkelijkste manieren om een vertrouwd recept net even anders te maken. Ga je voor een laagjescake, check dan even welke springvorm je daarvoor nodig hebt, en voor een glanzend glazuur erover heen is goede smeltchocolade een stuk sneller te verwerken dan je zelf denkt.
Deze smaak blijft dit najaar nog wel even hangen
In tegenstelling tot hypes die na een paar weken alweer verdwenen zijn, heeft Earl Grey in gebak iets dat langer standhoudt: het is geen onbekende smaak die je moet leren waarderen, maar een vertrouwde geur die ineens in een heel andere vorm op je bord ligt. Dat maakt de drempel om het zelf te proberen een stuk lager dan bij, bijvoorbeeld, een exotisch ingrediënt dat je nog nooit hebt geproefd.
Dus mocht je dit najaar een taart willen bakken die net even anders is dan de standaard appeltaart of chocoladecake, zet dan een pot Earl Grey op, niet om te drinken, maar om in je beslag te laten trekken.